Сабақ жоспарлары
Сабақ жоспарлары
docx

Сызу пәнінен тест жұмыстары

Сызу пәнінен тест жұмыстары 9 сынып оқушыларына арналған

Кумис Бушбах 2017-04-04

docx

Түстану ерекшелігі

Оқушылардың танымдық қасиетін дамыту, логикалық ойлау, дұрыс сөйлеу, есте сақтау, ойдан құрастыру қабілетін дамыту.

Рамазан Ақылбек Арыстанбайұлы 2017-04-06

docx

5-6-сыныпқа арналған тест жұмыстары

5-6-сыныпқа арналған тест жұмыстары

Рамазан Ақылбек Арыстанбайұлы 2017-04-06

docx

Жаңбырлы күн

Бейнелеу өнері "Жаңбырлы күн"тақырыбына ашық сабақ өткіздім. Сабақтың мақсаты:1.Жаңбырлы күн суретін бейнелеуге үйрету; 2. Көктем, күз, жаз мезгіліне тән құбылысқа қызығушылығын арттыра отырып, табиғатты аялауға тәрбиелеу; 3. Есте сақтау қабілетін, сөздік қоры мен ұсақ қол моторикасын әрі қарай дамыту.

Султаналина Куляш Боранбаевна 2017-04-06

docx

Аксонометриялық проекцияларды алу және оларды салу

Сызу пәнінен сабақ жоспары

Нурғиса Садикова 2017-04-11

docx

Шеңберді тең бөліктерге бөлу

Сабақ жоспары

Нурғиса Садикова 2017-04-11

docx

Күрделі тіліктер

Сабақ жоспары

Нурғиса Садикова 2017-04-11

docx

Тік бұрыштап проекциялау

Сабақ жоспары

Нурғиса Садикова 2017-04-11

docx

Проекциялау

Сабақ

Нурғиса Садикова 2017-04-11

docx

Технологические карты по рисования для предшкольного класса

технологические карты по рисованию для предшкольного класса с русским языком обучения на темы: пиала для кумыса, в ауле у мастеров,  юрта.

Людмила Чупахина 2017-04-13

pptx

"Күрделі тіліктер" презентация

"Күрделі тіліктер" презентация

Айнагул Балапанова 2017-04-18

docx

ҰЛТТЫҚ ОЮ-ӨРНЕК ТҮРЛЕРІ

ҰЛТТЫҚ ОЮ-ӨРНЕКТҮРЛЕРІ

 

 

Қазақтың қол өнеріндегі ұлттық ою-өрнектің түрлері бірнеше ғасырлардан мұра болып бізге жеткен асыл қазынамыз. Ежелден қазақ елі тұтас бейнені бөлшекке бөліп қарағаны мәдениеті мен ғылымынан белгілі болса, уақыт өте келе бөлшек енді тұтастың қызметін атқарғанын қазақтың ұлттық ою-өрнек түрлерінен көреміз.

Ұлттық ою-өрнек түрлерінің қалыптасу кезеңі көне заманнан бастау алып, ғасырлар бойы дамып, халықтың өмір тіршілігінде жалғасын тапқан рухани мәдениет үлгісі ретінде сақталды. Мысалы: тарихи-философиялық деректер бойынша сараласақ, қазақ ою-өрнек өнерінің дамуына әсерін тигізген төмендегі дүниелерді көреміз. Ұзақ ғасырлар мен жылдар бойы қазақтың ою-өрнегінің жетілуі, дамуы, қалыптасуы, өзгеруі мен толығуы халықтың ой-өрісінің өсуіне, көркем өнерінің өркендеуіне байланысты болды.

Қазақ халқының кілемдерінде бейнеленген ою-өрнек түрлері ұзақ ғасырлардан бастау алып, табиғат заңдылықтарын біліп-танудың ықпалымен жаңарып, ою-өрнек түрлері толыққан үстіне толыға түсуімен өлшенеді. Ұлттық ою-өрнек түрлері өмірлік тәжірибеде шыңдалып, даму жолында ою-өрнек түрлерімен  тынысы кеңейіп, қолөнерде өрістеді.

Ұлттық ою-өрнектің түрлері бірнеше ғасырлардан ұрпақтан-ұрпаққа мұра болып, қол өнер шеберлері тұтас бейнені бөлшекке бөліпбейнелеген. Ғылыми тұрғыда ою-өрнек туралы ойымызды нақтылап, нақты пікірімен тұжырымдасақ, зерттеуші Ә.Малаевқазақ ұлттық ою-өрнегінде «...қасқырдың орнына - аяғын (қасқыр табан), қошқардың орнына - мүйізін (қошқар мүйіз), түйенің орнына - өркешін (өркеш), құстың орнына - тұмсығын (құс тұмсық), тышқанның орнына - ізін (тышқанның ізін) бейнелеген»- деген пікір айтты.

Ою деген сөзбен өрнек деген сөздің мағынасы бір болғанымен,  көркем өнерде қолдану қызметін ескеру қажет.

Ою - сырмақ, текемет, түскиіз, аяққап, төсекқап, т.б үй жиһаздарына байланысты қарастырлыса, кейде сырмақ, аяққап, кесеқап, төсекқап сияқты бұйымдарға әр түсті жіптерден таспалап өрнек тігеді.

Өрнек - бұйымдардың бетіне бөлек басылады. Мысалы: текемет, алаша, сырмақ т.б. басқанда оның бетіне басқа түсті жүннен өрнек салған.

Ою сөзінің ұғымы бір нәрсені ойып, кесіп алып жасау немесе екі затты оя кесіп қиюластырып жасау, бір нәрсенің бетіне ойып бедер түсіру деген мағына береді. Қазақ халқы бір өрнекке салып, қиып алған үлгіні, үлгіге салып кескен сырмақтың қиығын ою дейді.

Ғалым С.Қасиманов: «өрнекәр түрлі ою, бедер, бейненің күйдіріп, бояп, батырып істеген көркемдік түрлердің, әшекейлердің ортақ атауымен ою-өрнек деп қосарланып айтылады» - деп ой түйеді».

Қазақ елінің ою жасау, өрнек салу өнерінің тарихы тереңде жатқандығы жайында, ою-өрнектің ұлттық сипатын әдебиет пен мәдениетімізден, тарихымыз бен сәулет өнерімізден туып, қазақ ою-өрнегінің ұлттық сипатын ғылыми ізденіс еңбектерімен Ә.Марғұлан, Ш.Уәлиханов, Т.Бәсенов, С.Қасиманов, Ө.Жәнібеков, Х.Арғынбаев, С.Мұқанов т.б. қазақтың ұлттық ою-өрнегінің көне дүниедегі көшпелі тайпалар өнерімен салыстыра зерттеген.

Қазақтың ою-өрнек түрлерінің дамуы өте ерте заманда ата-бабаларымыз жазу, сызуды білмей тұрғанда пәлсапалық ойларын тау-тасқа таңбалап, белгілі бір мағынаны білдіруден бастау алады. 1. Халықтың қолөнер кәсібіне игі әсерін тигізген мал, егін-шаруашылығы мен әлеуметтік-экономикалық жағдайларға байланысты ою-өрнектер; 2. Табиғаттың тылсым сырын ұғынуда жан-жануарлар мен жәндіктерге және аң, құстарға байланысты туған ою-өрнектер; 3. Қазақ халқының рухани өмірі болып табылатын ұлттық салт-дәстүрлеріміз бен наным-сенімдерге байланысты ою-өрнектер пайда болды.

Ұлттық ою-өрнек түрлерінен 1. Зоомофтық ою-өрнектер."мүйіз өрнектер".2. Өсімдік ою-өрнектер. 3. Геометриялық ою-өрнек. 4. Космологиялық ою-өрнек /ай, күн, жұлдыз бейнесі/.Ұлттық ою-өрнек түрін аңғартатын да зоомофтық өрнектер. Қазақ халқы әуел баста мал шаруашылығы мен аңшылықпен айналасуының нәтижесінде шыққан. Зоомофтық өрнектер тегінде, қошқардың, сиырдың, бұғының, текенің, арқардың және т.б. үй және дала хайуанаттарының негізгі белгілеріне, ізіне, дене мүшелеріне байланысты шыққан өрнектер түрлері.

Ұлттық ою-өрнек түрлерінің бір-бірімен үйлесімділігін мағынасына қарай жеті топқа бөліп қараған.

1.  Ай, күн, жұлдыздарға - көк әлеміне байланысты ою-өрнектер.

2.  Малға, малдың денесіне, ізіне байланыстылары.

3.  Аңға, аңның денесіне, ізіне байланысты өрнектер.

4.  Құрт-құмырсқаларға байланысты өрнектер.

5.  Құстарға байланысты өрнектер.

6.  Жер, су, өсімдік, гүл, жапырақ, бұтақ бейнелі өрнектер.

7.  Қару-құралдарға байланысты өрнектер.


Меркебек Кузембаев 2017-04-20

docx

Саңырауқұлақты бейнелеу

Сабақ жоспары

Нурғиса Садикова 2017-04-25

docx

Ұшақ

 Ұйымдастырылған оқу қызметінің технологиялық картасы

             

Алмагүл Айтмагамбетова 2017-04-26

docx

Абай шығармаларына иллюстрация жасау.

 

Абайдың шығармалары туралы түсінік беру, Paint графиктік редакторының   ерекшеліктеріне көңіл бөлу.Абай шығармаларының мазмұнын түсіне отырып, иллюстрацияны компьютерде бейнелеуді үйрету.

Бекболат Кунафин 2017-04-27

docx

Paint графикалық  редакторында түзу сызықтар, қисық сызықтар, төртбұрыштар, көпбұрыштар, шеңбер, эллипс салу


      Оқушыларды графикалық редактормен жұмыс істеуге үйрету.Түзу сызықтар тік төртбұрыштар мен дөңгеленген тіктөртбұрыштар салу дағдыларын  қалыптастыру.

Бекболат Кунафин 2017-04-27

docx

Бейнелеу өнері

Үйірме жұмысының жоспары

Жадыра Сманжина 2017-05-07

docx

Ертегі кейіпкерлер

Сабақ жоспары

Жадыра Сманжина 2017-05-07

docx

Менің педагогикалық қабілетім

Эссе

Жадыра Сманжина 2017-05-07

docx

Табиғат көрінісін бейнелеу

сабақ жоспары

Жадыра Сманжина 2017-05-07

docx

Мүсін өнері

сабақ жоспары

Дидар Сейтказина 2017-05-07

docx

натюрморт

сабақ жаспары

Дидар Сейтказина 2017-05-07

docx

пейзаж

сабақ жоспары

Дидар Сейтказина 2017-05-07

docx

перспектива заңдылықтары

сабақ жоспары

Дидар Сейтказина 2017-05-07

docx

композиция

сабақ жоспары

Дидар Сейтказина 2017-05-07